Biryara di Îna pîroz de

 (Kurteçîrok)
 

 

Welîd Murad

 

Li ser çiyayê Qasiyon, li Şama şerîf, ez di oda xwe de ketibûm nava hizr û ramanên qurmiçî û bêwate de. Bayî jî bi fîzefîz, xwe di nava terkên deriyê darî re radikir, derbasî hundir dibû. bi bêciriyek tûj, agirê hawildanên hinavê min dorpêç dikir û bi baweşênê re serê tiliyê min ditevizandin. Peşkên barana hûr nexşeyeke tevlîhev li ser cama pencereya min nîgar dikir, û ez serwextî wê kêlîkê dikirim ku, piştî şeş mehên din divê ji vir bar bikim. Xwendina min li zanîngehê bi dawî tê, û ez ê herim herêma kurdan; da karê bijîşkiyê bikim. “Erê bavo, dawiya hertiştî heye.”, bi dengekî nizim ji nav lêvên min derket. Xuyabû ez di bin akama metirsînekê û hinek hêviyên nepêkhatî de bûm. Çaxê min jiyana xwe, ya her şeş salên xwendinê tanî ber çavên xwe, min pir çelengî û serkeftin tê de didîtin: Pêwendiyên civakî, danûstandinên dostanî, heya bi çalakiyên rêxistinanî û siyasî hebûn. Jixwe di zankoyê de, min bawernameyên serkeftî wergirtibûn. Ev hemû pêk hatibûn û tenê ew tişt mabû ku, niha min dixe bin bandora wê metirsînê de, û kefteleftekê di hinavê min de gûr dikê. min mat dihêle û canê min dilerizêne. “Dawî heger ez biryarê bistînim û ew sêwelekê lawê Şêrînê dîsa di rûyê min de derkevê, ka wê encam çi be?” Ev pirsa min a rewa bû, û diviyabû ez ji xwe bikim. Bi rastî jî, ew mîna girêkeke kor bû, di nav destên min de venedibû. Kelemek bû, min ne dizanî çawa xwe di ser re çeng bikim. Di gumanên min de, hemû hêzên esayîşê, ewlekariyê, partî, rêxistin û civak li aliyekî bûn, û ew ê mîna meymûnekî li aliyê din bû. Qaşo ew jî şagirtê zankoyê bû, û di paşerojê de wê bibûye mamoste. Lê hema mamosteyî yekcar pê nediket. Bejnek kinikî û bêvilek terpoqî di ser de bûn, serşûnikî û navmilkedûnî bû, mîna kêzika gûgerênek jî, hema di nav lingan re digerî. wisa, ez diçûm mala kîjan hevalî, kîjan çarçiyê, celde, şahî û cejnên zayînên zarokan, ew li hemû deveran amade bû û di rûyê min de derdiket. Carna jî ew yekser dihat cem min malê, û ez naçar dimam ku, çend katan bi mirûzekî tirş pê re derbas bikim. Ez ditirsiyam dîsa niha were û pilana min birûxêne û têk bibe. Heger carna min rûmet didayê, ew jî ji ber ku hemwelatiyê min bû. Ew ne endamê ti rêxistinan bû, lê hema pêwendiyên wî û diya wî pir bi şax û bax û xurt bûn. Dîsa hişê min çû ser wî, û min ji xwe re digot: ”Heger niha werê, ew li ber derî hişk jî bibê, ez jê re nabêjim derbas be û nejî jê re vedikim”. Ev di roja Înê de bû û ew li welatê me ya vehesandinê ye. Berêvarkî bû û asman bi ewrekî sivik dihate seyinandin û xunavek hûr dibarî. Hino hino tariyê jî xwe berdida jêr, û êdî ji min re, ji wî çaxî çêtir nebû. Dema lihevhatinê bû ku, ez herim kela xwe vemirînim û kula dawî ji ser dilê xwe rabikim. Mixabin min li rewşa xwe dinêrî, hîna çogên min sist bûn û ji bo çûnê, ez ranedikirim li ser tapanan. “mi digot qey ez bi zirav im, û dikarim sînga xwe ya tazî bidim ber gulleyên dijmin! lê ez tirsonek im!. Niha sawîrê wî meymûnî min bi paş de vedigerîne! Kuro tu dibê ew û diya xwe dê fermana bidarvekirinê li min bibirin û min di nav civatê de pûç bikin“. wisa ez ketibûm mitala paşerojê û ev gazind min ji xwe dikirin. Dawî piştî wê cirenîxa di nav hizr û ramanên min de, min hêza xwe civand. Bêyî ez lempa enitrîkê vêxim, min kirasekî dirêj mîna yê koçerên ereb li bejna xwe kir, çefiyek sor jî li hawîrdora serê xwe rapêça, û destmaleke spî avête ser. Tiştek ji rûyê min nedihat xuyanîkirin; ji bilî pîpikên çavên min pêve. Min qapûtek avêt ser milê xwe û di kaşê çiyê re, berjêr daketim xwar. Piştî min çend celde û şeqam li xwe badan, ez li kaxeza xwe zîvirîm, û min li nav û nîşanê temaşe kir. Loma berê min kete taxa Ziftiyê, û piştî çariyekê, bi wî şêweyê hovane, ez li ber deriyê wê çikistî bûm. Li wir dengekî nizim û fediyokî ji kûrayiya hinavên min gazî dikir:” wa tu ji wî gelacî jixwe filitî û êdî roj a te ye ku, tu mitîngekê li dar xînîê. jiyana xwe ya ku, li ber peravê buhuşta nehînî xeniqîbû, niha zindî bike. Têkeve ser qeltaxê mêyîtiyê heya tu di nav helkehelkan de wenda bibî.”

Hinga, bi kelek germ, bi dilekî pola, min êrîşî derî kir û bi kulma xwe kuta. Lê kesî venekir, loma min dîsa dubare li derî xist û mam bendewar, lê dîsa derî venebû. Ez ketim nav dudiliyê, ka ez vegerim; an bimînim. Ji nîşka ve, pencereya li kêleka derî û li ser celdê vebû û roniya hundirê odê avête ser rûyê min. Herdû milên pencereyê vebûn û jineke sitûr heya bi noqê, xwe tê re derêxist. Bi wê devokê û zaraveyê dûr û kevnare, ku di nav de bêjeyên zimanê erebî, mîna libên zîwana reş beloq bûn, bi min re axêvî:

“îÎro În e û ez kar nakim!”

Kurtedemekê çavên min bi pirs li himberî yê wê rawestiyayî man. Bi lezgînî wê ew hevoka xwe avête nav çavên min û mîna delfînekê xwe dîsa vekişande hundir, û pencere girt. Lê ez di cihê xwe de sar mam û sergêjek li min geriye. Di wê kêlîkê de, wêneyê Şêrînê tevlî wan her şeş salên jiyana min dibû, û mîna şûjinek sorkirî di nava mijiyê min de digerî û dax dida.

“Ew Şêrînê bû!”, bêdeng, min ji xwe re got.

Ji wê rojê ve, ez vekişyam hundirê kevalê xwe, heya li min bû çekur û di nav de winda bûm.

Braunschweig, 2005-01-05

HEVGIRTINA REWŞENBÎRÊN KURDÊN ROJAVA LI DERVE