Di hilbijartinên vê carê de rojnamevan deng jibo kî didin?

Sitar Baqî

rojava.net- 10.06.2009

  Yek ji taybetmendiyên ku kesê rojnamevan ji hemû xelkê asayî cuda dike girêdana wî bi etîkêka serekî ya rojnamevanî ye, ku ew jî babetîbûn e. Xwiya ye ev exlaq ji kesekî heyanî kesekî din û ji dezgeh û navendekî heyanî dezgeh û navendeka din tê guhartin. Lêbelê rojnamevanê rast û dirist nikare bi hesanî dest ji vî exlaqî berde. Lewma pirsa hilbijartinên pêşerojê yên Parlamentoya Kurdistanê û tevlîbûn ji vê hilbijartinê re ne karekî hesan e û dibe ku jibo rojnamevanan ji her kesekî zêdetir karekî zehmet be ku biryar bide ka çi kesayetekî jibo serokê herêm û çi lîst, qeware û alî hilbijêre. Sedema serekî jibo vê zehmetiyê vedigere jibo wê hejmara zêde ji zanyarî, dîtin, hizr û raman ku di ber destê wî de hene.

Kêm in ew rojnamevanên ku heyanî wekû neha amaja bi kar û çalakiyên hukûmeta herêm û parlamentoya wê nekiribin di navbera 18 salên derbasbûy de( bi başî û xirabî). Çi rojnamevanek heyanî wekû neha ji hukûmet û parlamnto re negotiye ku gendeliyeka bê hed û hesab heye, desthilat ji hêla çend kesekî ve hatiye dagirkirin, civak hatiye leşkerkirin û demokrasî xwe dikuje. Wata beşdarîkirina rojnamevan bi xwe karekî zehmete, gelekî giranbuha ye û dibe ku nirxê dengê wî hindek têgihiştinên nu bi xwe re derêxe holê, Jiber ku kesê rojnameva divê bi zanebûneka zêdetir deng bibe, lêbelê wê deng jibo kî, çi lîst û çi qewarê bide??!!

Dibe ku çemkê hilbijartin jibo hindek kese tenha were wata ye beşdarîkirin û hedirneçûna deng be. Lêbelê hemû dengek naye wê watê ku dengekî xweş e û wê xelk guh lê bigre. Jixwe berê piraniya xelkê tevlî proseyeka weha bûye, lêbelê nirxê dengan gelekî bi edeb bi hedir çûn, ketin di nav xeleka demokrasiya lihevkirinê. Wata bi destê demokrasiyê demokrasî hat avêtin.

Berî hemû tiştî divê kesên rojnamevan bizanin beşdarîkirina waa di hilbijartinan de û dengê wan jibo wan kesan e, ku goman li rojnamevanan dikin û di wê baweriyê de ne destekî biyanî li pişt wan heye û dixwazin rewşa Herêma Kurdistanê tevlîhev bikin. Di heman demê de dubare dengdan e bi Yasayê Karê Rojnamevanî, ku hîç birgeyek ji vî yasayî cudayî girtina kesê rojnamevan neçûye di warê kiryarî de. Wata careka din dengê min wê jibo kî be. Gelo ev dengdana min naye wataye jinavbirina xwe û serwerîkirina kesê beramber. Ew kesê ku bawerî bi raport, roportaj, hevdîtin û karên di nav rojnameya min de nake. Gelo naye wê watayê ku ew tiştên 18 sal e ez dibêji di dawî de bû paşguhxistina xelk di nav xemlandina bajar û gemarkirina dilê mirovan di encamê şerê navxwe de, şerê post û berjewendiyan, rehakirina tenya kesekî û serwerkirina gurûp û alî di biryardanê de??!!

Divê rojnamevan, hemwelatî û xelk piştrast bin, eger dengê wan girîng e û hewara wan dighe guhê berpirsan, çima çêbû 18 sal xelkê Kurdistanê hewar dike û dibêje:" Gendeliyê em kuştin, nebûna şûnê akincîbûnê û girtina pişta xizman bese....htd" encam çibû. Heta wekû neha me çend wezîr dîtiye ku bi tawana gendelî hatibe cezadan. Me kîjan endam parlemento nedît (bi hemû pêkhatên xwe ve) ku razî nebe muçeya wî newe zêdekirin jibo 6 Mîlyon dînar. Çima wê demê dengên me nedigihiştin guhên we. Lewma tişta ku di pêşerojê de bibe gelekî ji neha ku dibe nêzîk e. Wata pêştir biryar liser hatiye danan û ev kar bi lihevhatina siyasî bi dawî dibe.

Divê rojnamevan çi bibêje, divê neha em dengê xwe jibo kî bidin? 18 sal ji temenê gêncîtiya me hukûmeteka bi goman ji demokrasî û ji karê rojnamevanî berhem hêna. Heyanî wekû neha çi rojnamevanî kariye xwe bighîne Wezîrê Bazirganî yê Hukûmeta Herêma Kurdistanê? Çi rojnamevanek bi pê biryara Serokatiya Herêma Kurdistanê kariye zanyarî derbarê fermangehekî de bi dest xwe bixe? Çima heyanî wekû neha Wezîrê Navxwe hevdîtinek ligel rojnamevanekî navxwe nekiriye? Heyanî wekû neha çi rojnamevanekî kariye xwe bighîne Wezîrê Geştûguzarê û derbarê şûnên geştûguzarî pirsiyar lê bike? Çi rojnamevanek çûye cem birêz Wezîrê Samanên Xwezayî û jêre gotiye:" Ji kerema xwe û di şûna ku tu jibo raya giştî re bi'axifî jibo me  bi'axife. Ji kerema xwe ji min re bêje dahatê kesê kurd ji wan peymanameyên petrolê ku we ligel şirketên biyanî îmze kirine çiqas e, ew kesê ku di çend rojên pêşiya me de diçe deng dide jibo hukûmet û parlamento, ku tu yê birêz jî têde desthilatdarî?".

Di dawiyê de ez dixwazim bêjim, di hemû dinyayê de bi berdewamî formên taybet bi dengdanê jibo hemwelatiyan tê dayîn, başe çima hukûmeta herêm û parlamentoya wê wekû afirandineka nuh di nav dinyaya hilbijartinan de, tenha jibo taqîkirinê û wergirtina hizrên xelkên nerazî ji hukûmetê formekî taybet bi wan kesên ku naxwazin deng bidin, yan jî dixwazin hukûmet xwe baş bike belav nake. Jixwe hemû beşdariyek di dengdanê de naye wateya razîbûn û beşdarîkirin di hilbijartina hukûmet û parlamento de.