Bîra „qehwehiyê“ mirinê

Hoşeng Broka

Paş du-sê qehweyên din, 47. salvegera 283 xwînên zarok e, ku di 13.11.1960 î de, Amûdê hînî navê şewatê û serpêhatiyên êgir, kiribûn. 47 sal agir, Şermola û Amûdê bi ser „kezebên şewitî“ û defterên wan, yên nîvco re, ku hîn agir li wan diçe, derbas bûn, û em, hîn ji xwe; ji hev; ji serokan û partiyên heta hetayê, li ser navên wan, tapokirî; ji „şoreşa Cezayirê“ û ji milyon şehîdên wê; ji welatê ku nabe welat; û ji destên „Axayê şewatan“(Mihemed Sehîd Axayê Deqorî),

Pirsên zarok
Hoşeng Broka

Pirsa Xwedayê bilind

Ji bo Mehyar û Royar,
Xwedê bi we re, çende hesan e…
ma berê, wexta dilên me, yên zarok jî,
ew, wisa dûrekî şêrîn, xwînsivik û xweşik bû,
û me, hay jê nebû...
Zarok, xweştirîn û xweşiktirîn kêlîkên rastteqîne, yên di navbera erdê û asmanan, vê dinyayê û wê dinyayê, û mirovan û Xwedê de ne. Ji berê de, zarok wek kêlîkên bi Xwedê û firîşteyan re, hatine naskirinê. Lewma wêneyê zarokê, di xeyala kolektîv de, tim wek „wêneyekî bêrî“, bi sîbera Xwedayên „cîhana nepend“ re, hatiye nîgarkirin û lidarxistinê. Di dîroka hunerê de, ev wêneyê zarokê yê „xwedawendane“, li seranserî tablo û têkstên hunerî, wêneyekî berz, kifş û eşkere ye.

Ji pêjna te re, Mustefa Gezgür… xwezî min bizanîba, ku destên te aneha çi dibêjin…Ji sebra destên te re, Leyla can… tu dizanî, baran, dê çiqasî basa wan, ji Mustefa re, bike…

Te çawa bîra „xirreke xafil“ nebir, ku rojekê çiya jî, li navbera destên min û te, li baranê, li kulîlkên, ku te ew hînî bejna min kiribûn, û li tembîkên, ku te li avê kiribûn, biqulibin, hey malnemîrat? Te çi ji çiyan re got; heta ku destên min, hewqasî ji destên te hez kirin?

Şingalistan: Li ser destên mirinê (4)
Hoşeng Broka

Mirovên kêlîka mezin

Ayaz, kêlîka herî bi Kurdî, mezin û rastteqîne bû, ku ferehtirîn û xweşiktirîn kêlîkên xortaniya dilê xwe, li aliyekî, ji aliyên herî xweşik, yên van „welatên sipî“ û xweşik, radestî „sêşema kuştina Şingalê“, kir. Ayaz, kêlîka herî bi Kurdî, bilind bû, ku destên xwe, mîna du darên hejîran, di destên çiyayê Şingalê, kirin. Ayaz, destê herî bi Kurdî, dirêj, di navbera hejîrên Şingala fermanan û sibehên Duhoka Dasiniyan de bû. Ayaz, destê herî bi Kurdî, hişîn, yê ji „Kurdistana Şingalê“ heta bi Şingala Kurudistanê bû.
Ayaz, navê kêlîka xwîna, bi Kurdî, dirêj bû. Ayaz, li seranserî „sêşemê“, ku Şingal bû û li seranserî Şingalê ku „sêşem“ bû, navê dostê kêlîka herî mezin, li welatê mezin bû.

73 Mirin Şingal
Herçiqasî ku mirin, aliyekî dîtir, ji aliyên dinyayê ye, ku dijî, lê bi qasî ku pirtûka mirinê dibêje, diyar e, ku hindek giyanber, hindek dar û ber hindek kesk û dest, hindek ax û av, hindek çiya û best, hindek bajar, hindek dîrok û ciyografî, hindek nimêj û hindek Xwedê, ji yên din bihtir û hesantir, dikarin mirin û mirin, werin çinînê.
Yê ku „pirtûka Şingalê“; pirtûka çiyayê serhişk; „pirtûka xirqe“, destên ku haha diçin rojê, stiran û hejîrên wê, xwendiye, dizane, ku mirin, li wir, çende fereh û dirêj e. Erê, yê ku „mirina hejîran“ xwendibe, teqez dizane, ku Şingal çende dirêj e, ku dimire, û herweha mirin jî, çende fereh e, ku ji Şingalê heta bi Şingalê ye.

(2)
Qedera darên hejîran
Yek ji diyardeyên bi Kurdî, ku paş rûxandina „komara tirsê“, li Şingalê rû da, PDK-ekirin û YNK-ekirina Şingalê bû.
Herdu partiyên sereke, ku kurdistan ji „A-Z“, l kirin, daku berê Şingalê, bi dest û darê „bertîl û kurtêlan“, bi jêr hukumraniya wan, ya „fêftî-fêftî“ çûye parvekirin û dabeşkirinê, li şûna ku berê Şingalê bidin Kurdistanê, qerargehên wan hemî hewlên xweidin „Hewlêristan“ û „Silêmanîstanê“. Her partiyekê, ji hêla xwe de, hewl da, ku „berîkên xwe“, yên partîperestane û nîv-istixbaratî, bi rêya serokeşîr, serokêl, „serokxirqe“, „serokkulk“, „serokduwa“, û „serokriyên“ Êzîdiyan, di laşê Şingalê de, biçînin.

Şingalistan: Li ser destên mirinê
Hoşeng Broka

(1)
Goka li ber lingên herdu Îraqan
Babê Şêx, serokê rûhanî, yê tevaya Êzîdiyên cîhanê, carekê weha hawara xwe, bi Kurdî, gihande ber dergehên „Xwedayê razayî“: „Li ba Kurdan, ku pirraniya wan Misilman in, em wek Êzîdî tên tawanbarkirinê, û li ba Ereban jî, em bi Kurdan, tên gunehbarnkirinê, em çi bikin...tenê ancix Xwedê dergehekî xêrê li me vebike“.

Aysel Tugluk: Xanima „şeraba sor“
Hoşeng Broka

Xanima „metbexa tirkî“,
Xelkê, dengê xwe, bi Kurdî, diyarî we kir, ne ji bo ku hûn „Kurdiya bi dizî, cêrî û bindest“, bi çarlepkan bibin destên „Tirkiya eşkere, xatûn, serdest û zordest“. Xelkê, destên xwe, bi Kurdî, birin destên we, ne ji bo ku „parlemana sor“, li çepikên destên we, temaşe bike. Û xelkê, êş û azariyên navên xwe, bi Kurdî, sipartin „qebqeba hezarhêviyên we“, ne ji bo ku navên wan, li jêr „ala sor“, „xulamtiya“ „hezretî“ navê we bikin.