PYD – Rêkeftin: Derfetên hevqebûlkirinê hene?
Ferhad Ehmê


Di van bîst salên dawî de, tevgera Partiya Karkerên Kurdistanê PKK bandoreke berbiçav li rojavayê Kurdistanê, bi tayebtî jî li atmosfêra siyasî kir. Heya serokê PKK Abullah Öcalan li Sûriyê bû, dost, heval û alîgirên wê, çendîn ku bi şêweykî rêxistinî jî kar dikirn, lê tu navên cudayî navê PKK hilnedan û ne jî hewildana wê yekê bû ku rêxistineke siyasî bi navekî cuda û bi PKK ve girêdayî li wî perçeyî ava bibe. Prosesa avakirina rêxistinên siyasî jibo “bermayên PKK” li rojavayê Kurdistanê, piştî derxistina Abullah Öcalan ji Sûriyê dest pê kir, di encama wê de jî nuha 2 hêzên siyasî ku ji hevalên PKK yên berê pêk tên li rojavayê Kurdistanê hene: Partiya Yekîtiya Dêmokratîk (PYD) û Rêkeftina Dêmokratîk ya Kurdî ya Sûrî ku bi kurtî bi navê Rêkeftin tê naskirin.

PYD xwe wek hilgirê bîr û baweriyên PKK û projeyên serokê wê Abdullah Öcalan pêşkêş dike û çendîn ew wek hêzeke siyasî li – û wek ew di bernameya xwe de dibêje- jibo rojavayê Kurdistanê kar dike, lê dîsan jî xwe girêdayî xeta siyasî ya PKK dibîne û çareserkirina pirsa kurdî li Sûriyê jî di çarçeweya fikir û nêrînên PKK, bi tayebtî jî yên Abdullah Öcalanî de dibîne.

Rêkeftin, ku bi xwe bi şêweyekî ji şêweyan ji PYD perçe bû, xwediyê nerîneke “ rexneyî” ye li hember tecrûbeya PKK li rojavayê Kurdistanê. Berevajî PYD, Rêkeftin xwe girêdayî PKK û siyaseta wê ya nuha nabîne.

Dûrî nirxandineke hûrbîn ji tecrûbeya PKK li rojavayê Kurdistanê re, mirov dikare bibêje ku kuştina siyasî yek ji tiştên ku PKK li vî perçeyî damezirand. Ji xwe neqebûlkirina aliyên siyasî yên dî yek ji dîmenên bizava PKK yên berçav bû.

Tecrûbeya neqebûlkirina hev, piştî derketina Abdullah Öcalan ji Sûriyê, di rêya PYD û Rêkeftin de berdewam bû. Di van salên dawî de, çend hevalên Rêkeftin hatin kuştin, yê dawî jî Hisên Mehmûd Ebas bû. Jibilî van kuştinên ku pêk hatin, hewildana kuştina hin kesên din jî bû. Rêkeftin bê dudilî her car PYD bi van kiryaran tawanbar kiriye. Li ser kuştina Hisên Mehmûd PYD daxuyaniyek weşand û tawanbariyên kuştinê li ser xwe red kir. Her di vê daxuyaniyê de mirov rastî wî dîmenê neqebûlkirina siyasî ya hêzên dî tê. PYD di daxuyaniya xwe de behsa kuştina “hemwelatiyekî” kurd dike, tevî ku ew baş dizane ku ew “hemwelatî” endamekî pêşî yê rêxistineke siyasî ye. Jixwe qet navê Rêkeftin di daxuyaniyê de derbas nabe. Eger mirov xeta siyasî ya vê rêxistinê yan ya dî bipejirîne an na, qebûlkirina hebûna siyasî yek ji pêwîstiyên karê siyasî yê vekirî û dêmokratîk e. Ji xwe PYD û Rêkeftin herdû jî xwe wek rêxistinên “dêmokratîk” dinirxînin. Kesê ku li rojavayê Kurdistanê bi tecrûbeya PKK re jiya be û hişkbûna gotara wê ya siyasî li hemberî hêzên siyasî yên kurdî şopandibe, dikare bi hêsanî qebûl bike ku PKK – li vir bermaya wê PYD- dikare kuştina siyasî bike û pêre jî gumanê bike ku destên wê di kuştina hevalên Rêkeftin de jî heye. Tecrûbeya PKK ya berê li vir barekî giran tavêje ser PYD. Û di baweriya min de tenê PYD dikare rastî yan nerastiya van guman û tawanbariyan biçespîne.

Pir hene ku dibêjin rêcîma Sûriyê van kiryaran dike, da ku ziyanê bighîne PYD. Jixwe pêwîst nake mirov bêje ku rêcîma Sûriyê dikare her tiştî bike, lê jibo ku PYD xwe bi rastî wek rêxistineke dêmokratîk bide qebûlkirin, pêwîstiya wê bi hişmendiyeke dêmokratîk heye. Ezmûneya serekî ya vê yekê jî berî her tiştî di qebûlkirina hebûna hêzên siyasî yên dî û di nav wan de Rêkeftin de ye. Jixwe ev yek her ji aliyê Rêkeftin jî tê xwestin.

PYD wek hilgira tecrûbeya PKK li rojavayê Kurdistanê pêwîst e xwe ta dawî weke rêxistineke siyasî ya girêdayî qeder û çarenûsa vî perçeyî bibîne. Dibe ku destpêka vê yekê jî nirxandineke aşkire ji tecrûbeya PKK li Rojava be: bi başî û nebaşiyên wê.

Xwîna mirovan, kî be bila bibe, ne tiştekî wilo sivik e ku mirov mîna rûpelên pirtûkan bi daxuyaniyekê biqulipîne û hew lê vegere. Kuştinên ku çêdibin, kuştinên siyasî ne û kesên ku dikarin van kuştinan zelal bikin, divê dudil nebin, eger na, divê gazinê ji tu kesî nekin eger tiliyên tawanbariyê bi aliyê wan ve çûn.