|
Tariq Hemo
1
Rojnameya Ingîlzî Daily Mirror nûçeyek balkêş di derbarê televizyona
qeterî Al-Cazîre de belav kir. Nûçe bi kurtî weha dibêje“ Serokê DYA
yê Gerorg Buş û Serokwezîrê Inglîzstanê Tony Blayer di civînek
hevbeş de li ser bombekirina avahiya Al-Cazîre li paytexta Qeterê
Dohayê û çend buroyên wê li rojhilata navîn axaftin kirine“. Piştî
weşana vê nûçeya ku dikare wek nûçeyeke normal bê dîtin, nexasim ku
ji aliyê rojnameyek navdar û serbixwe mîna Daily Mirror hatiye
weşandin, Al-Cazîrê û saziyên çapemeniya ereb û rojnamevan û
siyasetmedarên cîhana ereban ketin nava liv û tevgerê. Bi sedan
daxuyanî û belavokên şermezarkirinê hatin belavkirin.
Rêxistina Ereb ya Mafên Mirovan li Londonê, yekser ji dozgerê
dewletê yê Inglîzstanê xwest ku „dekomenta“ ku rojnamê li ser nûçeya
xwe avakiriye bidin dest wan, da ku“ rê li ber felaketek weha bê
girtin“. Her weha Sendîqa Rojnamevanên Misrê jî daxuyaniyek belav
kir, tê de „pîlana birîna dengê azadî û serxwebûnê, televizyona Al-
Cazîre“ mîna „ hewledaneke din ya siyaseta impryalîst ya li dijî
netewa ereb“ hat nirxandin. Rêxistina Al-Ixwan Al-Muslimîn(
malzaroka hemû rêxistinên terorîst yên rojhilata navîn) daxuyaniyek
belav kir û bang li hemû ereb û misilmanan kir ku „ li dijî vê
hemleya rojavayî ya li dijî nirxên civaka misliman, bi yek helwestê
rabin ser piyan“…
Bêguman, nûçeya Daily Mirror li vir, wek nûçeyekê, normal e, gelek
caran nûçeyên weha tên belavkirin. Lê tiştê ne normal „hunera
çêkirina tiştekî seyir û ne normal ji vê nûçeyê ye“, an jî „ ji
nûçeyê derxistina encameke balkêş, ku yekser têkeve bin xizmeta kesê/saziya
ku qaşo nûçe wê mîna hedef digire“.
Televizyona Al-Cazîre û rojnamevan û karmanedên wê, her weha kes û
rêxistin û desthilatdariya li dû, bi hemû egendeyên xwe yên diyar û
ne diyar, rolek gelekî kirêt di gurkirina kar û kiryarên teroryan e
yên li dijî sivîlan li Iraqê û Filistînê de dileyze. Ew bi awayekî
dîrekt û indîrekt piştgrî û berevaniya aliyê staûparêz û paşve rû
dike. Di heman demê de jî, hêrs û kîna di nava beşên civaka ereb û
ya derdor û peywendîdar(mîna ya kurd û ya cihû) li himberî hev gur
dike.
Li Îraqê, wek mînak, ew eşkere, di nûçe û bernameyên xwe de destekê
dide beşê civaka erebên sunnî û şûnmayên Bahsiyên terorîst. Kiryar û
êrîşên ku li dijî kurdan û Şîyan tên pêkanîn, pîroz dikin û mîna „berxwednana
rewa ya li himberî dagîrkeran û hevalbendên wan“ bi nav dike.
TV ya ji aliyê hikûmeta Iraqî ya nû ve gelek caran hatiye rexnekirin
û mîna „berdevka terorîstan“ hatiye binavkirin, buroya wê ya li
Bexdayê 2 caran hate girtin. Jixwe bandên grûba Al-Zerqawî û ya Al-Qaîda
tenê û „Exclocive“ di ekrana Al-Cezîre de dihat weşandin. Banda dawî
ya „Abû Ades“ bû, ew kesên ku idiakir, ku Al-Herîrî kuştîye, lê vê
dawiyê derket holê ku mesele hemû derew e û ew reben ji aliyê
Muxeberatên Sûriyê ve hatibû tehdîdikirin û piştî pêkanîna wezîfeyan
li ser hatibû ferzkirin, ji aliyê zavê Beşr Assad ve, efser Asif
Şewket hat kuştin û veşartin…
2
Televizyona kurdan ROJ TV rastî hemleyek mezin tê. Hemleya mijara
gotinê, ji aliyê rêvibirya eskerî ya Dewleta Trik, li ser zimanê
Fermandarê Hêzên Bejayî (KKK) Yaşar Buyukanit berî 4 mehan dest pê
kir. Buyukanitê ku derket holê, serkêşiya hêzên taybet û JITMa li
Kurdistanê dike, ew hêzên ku di 09.11.2005 an de êrîş bibrin ser
komek welatparêz li Şmezînanê, di encamê de ksek kuştin û 15 jî
birîndar kirin, pişt re biryara gulebarankirina ser xwepêşandarên
kurd da û 6 kesên din jî kuştin, Ev kes e xwediyê vê hemleya li dij
ROJ tv tê meşandin.
Buyukanit ji aliyê saziya eskerî ya Tirkiyê ve serkêşiya hemleya
terorîstî ya li dijî ROJ TV û saziyên ragihandinê yên kurdan dike.
Ji aliyê kukûmetê ve jî, serokwezîr Recep Tayp Ardoxan( xwediyê soza
Amedê ya çareserkirina pirsa kurdî) serkêşiya vê kampaniyê
dike.Teypê bêrêz, hemleya xwe bi şêweyekî herî paşverû û ehmeq dest
pê kir. Ji bo qaşo beşdarî Konfransa çapemeniyê ya bi serokwezîrê
Denemark Anders Fogh Rasmussen re bibe, derxistina hevala me
peyamnera ROJ TV Senem Guneşer wek şert danî pêş Rasmussen. Lê ev
yek ji hêla Serokwezîrê Denemarkê ve nehate pejirandin. Rasmussen
her weha zêdekir û got „li welatê me rojnameger azad in, mafê kesekî
nîne astengiyan derxe pêşiya wan, an jî wan ji civinan biqewirîne.
Ez nikarim û naxwazim jî peyamnera ROJ TV ji vir derxînim“…
Li ser helwesta Ardoxan ya kirêt, ji aliyê gelek partî, rêxistin û
saziyên Denemarkî û Ewropeyî rexne hatin kirin. Mijara rexneyê jî ew
bû, gelo çima Ardoxan nikare tahmûla guhdarkirina nerîna din bike,
çima rexneyan tehmûl nake û li gel kiryarên hikûmeta wî yên dijminan
e li himberî alavên ragihandina kurdî, ew dixwaze dengê kurdan li
Ewropayê jî nebhîze. “heger Ardoxan nikare dengê muxalifan bibihîze
û doza zimanbirînê li Ewropayan dike, gelo bi çi rûyî doza
endametiya Yekîtiya Ewropayê dike“ gelekan jî weha got….
Ji bo şermezarkirina helwesta hikûmet û saziya eskerî ya tirkan li
dijî televizyona Kurdan ROJ TV, dengê alavên ragihandinê û
rewşenbîriya kurdî yê herî nizim bû. Bi hezaran kurd li Bakur û
binxetê derketin kolanan û li êrîşa Dewleta Tirk ya li dijî ROJ TV û
hewledanên girtina wê şermezar û protesto kirin. Dewleta Denemarkê
jî, ya ku ji bo „rêzgirtina raman û nerîna din û mafê derbirîn û
xweîfadekirinê“ li ser asta cîhanê di rêza yekemîn de ye,
daxwaznameya Dewleta Tirk a di derbarê girtina ROJ tv de red kir.
Danîmarkayê diyar kir ku „tu belege li cem wan nîne, ku ROJ TV
girêdayî tu hêzên siyasî ye, an jî „ji aliyê Partiya Karkrên
Kurdistanê PKK ve tê fînansekirin“ wek di nameya Tirkan de hatibû
gotin.
Di vê rewşê de, deng ji rêxistin, sazî, û rewşenbîrên kurd nehat. Bi
sedan kesên ku bûbûn mêvanên ROJ TV an jî bi riya Telê nerîn û
ramanên xwe anîbûn ziman, li himberî hemleya hov a Dewleta Tirk li
dijî televizyona kurdan ROJ TV bêdeng man.
Gelo sedemên vê bêdengyiê çi ne?.
Ez bawer dikim, ev „helwesta“ bê helwest ji „Fobeya“ tewana „girêdana
bi aliyekî ve“ tê.
Yanî, ji bo kes nebêje „filankeso bûye hevalê bêvan Partiyê“,
filankeso jî bêdeng maye û serê xwe xistiye bin cilkê û dengê qêrîna
kurdên Şemzînan û Kobanî û Mehabadê nabe xwe…
Bêhelwestbûna Rewşenbîrên kurd li hemberî “kêşeya“ ROJ Tv dîmenekî
din e ji dîmenên tirajîdeya „xwenifretkirina“ kurdan.
Nebûya jî, pêwîst bû, ji bo hebûna deng, peyiv, awaz, rengên kurdî
li ser pêla satelayta ezmanî, helwesta rewşenbîrên kurd xwe li
hemberî êrîşa Dewleta Tirk berz bikira.
Ez idia nakim, ku ROJ TV saziyek tekûz û bêqisûr e. Lê dibêjim, ew
saziyeke kurdistanî ye. Dengê kurdan e, di her bûyerekê an jî di her
felaketekê de, ku kurd pê re rû bi rû dimînin, çavê kurdan li ROJ TV
ye.
Di Komkujiya Hewlerê, Serhildana Qamişlo, Serhildana Mehabadê,
Bûyerên Wanê, kuştina Şêx Maşûqê Xeznewî, bûyerên Kobanî, Serhildana
Şemzînan û Geverê de, ROJ TV dengê gelê kurd bû.
Berovajî helwesta ereban ya li hemberî “pîlanên“ li dij Al-Cazîrê.
Di ya kurdan, mîna partî û rewşenbîr, li hemberî êrîşên Dewleta Tirk
li ser ROJ TV dudilî û tirs û hesabekî bêwate hebû. Ev „tirs“ û „hesab“
jî dikare bibe sedemek ji sedemên vê tabloya berbelav û kambax ya
rewşa siyasî û civakî ya kurdan, an jî heger ne weha be, mesele bi
rastî çi ye??.
tariqhemo@hotmail.com
|