Li vir min navê hinde wêneyên dilşewat yên bûyera Şengalê ya ku li 14.08.2007 an qewimî bidim berçav, ji ber ku ne fikir dikare wê komkujiya hovane di hevokan de bi cî bike û ne ferhenga peyvan jî ew çend peyvên watedar di xwe de hembêzdike ku mirov bikare hêsan hastên xwe derbibire.

Beriya min gelek heval û hogiran nivîsên pir hêja nivîsandin û gelek pêşniyarên xweşik, ji bo çareseriya vê rewşê pêşkêşkirin, naxwazim gotinên wan dubare bikim, lê pêwîst e bibêjim ev bûyera li Şengalê çêbûyî beriya wê li Şêxan û Behzanê jî weke tevneke raçandî û bi dakokî ji hêla pir aliyan ve ev tevin hat hûnandin, ji bilî armanca nehêlana nifşê êzidiyan bi egerên olî û neteweyî ti armancên dî nînin, li vir ez dê hewilbidim eger û çaresriyên vê bûyerê li gorî dîtinên xwe di dû beşan de şirovebikim.

Bi dîtina min niha li Îraqê şûna qayidekê sê qayide ( Qeyda Usame Bin Ladin, Qyîda Îranê û Qayida Amrîka) hene, ev her sê hêz axa Îraqê weke qada safîkirina hinde fatoreyên xwe yên kevin dibînin, hêza li îraqê biserkeve wê devera rojhilata navîn temamî têxe jêr kontrola xwe. DYA xwe xwediya van dû Qaydeyên navbirî dibîne û her çende li pêşberî raya giştî nakokiyên hebin jî lê pir caran, li ser hinde meselyan li hev dikin û haya wan ji hev heye.

DYA ê Sala 1979 li dijî Şahînşahê Îranê ku dostê Yekêtiya Sovyetê bû Xumeynî (yê Şîî Mezheb) û şoreşa îslamê li Îran anî ser destelatê, DYA Bin Ladin (yê sûnî mezheb) li cem xwe perwerdekir û hêz dayê dûre rewaney Afganistanê kir, ji boy miletê Afganî li dijî dagîrkirina Yekêtiya Sovyetê serî hilde, DYA li rojhilata navîn li dijî bilokê Sovyetê ne tenê Xumeynî û Binladin kirin xwedan hêz lê pir qulip li kembera xwe dabûn weke Tirkiye, Israil û htd.

Lê ji ber ku bilokê Sovyetê ji ber hev çû û niha eniyek nû li dijî DYA vebû ye ew jî îslama siyasî ye, gelek hisab hatin guherandin, dostên duh bûne neyar û neyarên duh bûne hevalbend, ger mirov li gor hesabên îroyin hesab bike DYA ê bi destê xwe agir xistiye damana xwe.

Bê bandorkirina hêzekê û bestina girêbestên dostane li ser bingehê berjewendiyên hevbeş bi hin aliyên din re pêwîstî bi xapandina stratîjîk û qadek şer heye, wate pêwîst e hêz û alî yên kevin û yên nû li ser perçeka erdê cîhanê bên cem hev, da ku yên kevin xwe ji hev safî bikin û yên nû jî destebiratiya hev tecrube bikin û paşî rol û erkan li gorî berjewendiyên dûr û nêzîk li hev parvebikin, ji ber vê ye iro em dibînin li ser axa Îraqê şerekî bê hempa heye, êtûna vî şerî dewletên derdor jî gerim kirine, mixabin sotmeniya agirê vî şerî jî xelkê Îraqê ye bi gişt netewe, ol û mezheban ve.

Ji sala 2003 û vir ve bi gelek awayan ev şer hat meşandin, lê ji ber ku miletên Îraqê bi giştî ji dû tayên mezin pêk tên ( Erebên Şîî û Sunî - Kurdên Milsilman û Êzidî ), bi her awayî Îranê şerê xwe yê li hember DYA weke şerê parastina mezhebê Şîî ragihand û dest xiste nav karûbarê hikumeta vî welatî û Al Qayide jî xwest şikestina xwe ya li Afganistanê weke gurzekî giran ku bi gişt Îsalma Sunî mezheb ketî li qelem bide.

Di zanista siyasetê de hevalê timî tine ye lê berjewendiya timî heye, roja ku DYA yê piştî şerekî navxweyî yê giran her dû partiyên Kurdistanê PDK û PUK li koçka sipî anîn cem hev û bi darê zorê aştî xistî navbera wan, wî çaxî geleka go aha aferim mêzekin çawa DYA ji Kurdan hez dike, wî çaxî DYA biryara xwe ya li dijî rûxandina rejîma Saddam girtibû û berjewendiya wê xwest ku çekan li başûrê Kurdistanê bêdeng bike û rê bide pîlana nû ya DYA li Îraqê.

Îro gerek e Kurd vê siyaseta DYA li Îraqê dimeşîne fambikin, baş e bila em biçek fikir bikin gelo rast e DYA bi vê hêza xwe ya mezin ve eve 4 sale nikare rewşê li Îraqê konrtol bike? Gelo rast e ev şere wekî ew dibêjin bi merema rizgarkirina xelkê Îraqê re ye? Gelo çend mafên Kurdan li Îraqê di bin banê UNê de piştrastkirine ? vaye xala 140 jî heya Gulana 2008 an hat paşde xistin, bawer bikin heya wî çaxî wê gelek tiştên balkêş rûbidin û pir berjewendî wê bên guhertin , Çavdêrên siyasî ne li wê baweryê ne ku DYA tiştekî ji Kurdan re bike, metirsî heye ku DYA weke carên berê li Kurdan biqelibe, jiber ku çareserkirina kêşeya Kurdî herî hindik ne di qonaxên berçav yên siyaseta Amrîka de ye û di agendeyên giring û sereke yên Amrîka de jî cî nagire, Eger na kî yê bawer bike li Îraqê Kurd mafdar in, li Tirkiya Terorist in û li Iran û Sûrisyê tine ne.

Iro ji hemû dema pitir Iran dixwaze bibe xwedî hêza Nuklerî, li roja 03.08.2007 serokê Îranê Ahmedî Necat got, ji her rojê zêdetir Îran nêzîk dibe bibe xwedî hêza Nûklerî li cîhanê û got bi mebesta kar zû bê meşandin Îranê 3000 cîhazên meyandina navendî xistine kar.
Li hêla din Al Qayde ya Bin Ladin dixwaze nameyekê ji erebên Sunî (94% ji cîhana islamî) re bişîne û ji wan re tekuz bike ku vaye em li Îraqê dixwazin we hem ji Îranê û hem jî ji DYA biparêzin, mirov dikare li vir vekirî bêje heya radeyeke bilind Al Qayde di vê siyaseta xwe de bi serketiye, belge jî vane li ber çav in çawa welatên êreban yên Sunî mezheb harîkariyê ji wan re dişînin û weke mucahid û parêzvanên erebên Sunî mezheb li Îraqê wan li qelem didin, bi milyonan Dolar jê re tên şandin û bi sedan qîz û xort ji derveyî Îraqê tên perwerdekirin û derbasî nav axa îraqê dibin û dikevin bin xizmeta fermanên fermandarên Al Qayde ya Bin Ladin.

Bi dîtina min DYA di çareserkirina pirsgirêka miletên Îraqê de ne cidî ye me li jorê jî baskir bo nimûne ger rast dibêjin dixwazin pirsgirêkan çaresrbikin pêwîst bû ew deverên di xala 140 ji destûrê Îraqê de hatîn ji hêla hêzek mezin ya leşkerên xwe ve parastiban, pitir ji her devereka dî ya Îraqê asayş lê ber qirar ba û proje li wan cîyan hatiban çêkirin û xelk li deverê ji aştiya civakî re amadekiriba, mixabin ev yek nekirin û rê jî nedan Kurdan asayşa deverên nakokî li ser heyî kontrol bikin, baş e heya ku çareyek ji van deveran re hatiba dîtin çima hêzek navneteweyî weke terefek bê alî li wan deveran bine cî nedikirin.

Xuya ye hevîrê dîmukratîzekirina Îraqê li gor berjewendiyên DYA ê dê gelek xwînê vexot, ji bilî çend kesên mişexor û berjewendiya wan di mana rejîma Seddam de hebûn hemû miletên Îraqê pêxoş bûn ew dîktatorê xwînmêj nemayi, lê her eynî ev xelk iro pirsiyar jî dikin ka mirovayetiya DYA ji bilî kuştin û dûberekiyê çî ji xelkê Îraqê re anî ?.

Heke her rojnamevek, nivîskarek, siyasetmedarek, mamosteyek, hunermendek û xudan ocaxekî dûr ji berjewediyên xwe yên kesayetî yên teng dest xistiba ser wijdanê xwe û rûyê rastiyê derxistiba pêş, niha bêgûman li başûrê Kurdistanê em dê di rewşek din da ban e. Mixabin gelek kesan qelemê xwe hilgirtiye û ji abînkirina jiyana xwe re, ji boy peydakirina nanê rojê li gorî dilê berpirsê xwe bûyeran şirovedikin û lewma di gelek waran de em hest pêdikin coreyê diholqutanê ne li gorî selîqa dilê dîlankera ye, berî her kesî diholqut bi xwe hest bi selîqa şaş dike, lê ji bona şabaş zêde jê re bên mecbûre berevajî kaşokî li daholê bixe. Kî heye nizane eve ji roja rejîma dîktator Seddam ruxyayi û ver ve li Îraqê ku başûrê Kurdistanê jî dinav de pir guherînên balkêş derketin holê yek ji wan guherînan jî bi hêzbûna astê baskê tundrew yê olpewerî û olperistiyê bû, mixabin ev êş bi harîkariya dewletên derdorê Îraqê roj bi roj bi şêweyek nenormal gihişt qonaxek metirsîdar. Nemormale dema nifşek ji mirovan bi piştbestin bi zagonên xwe yên ayinî komkujiya nifşek dî yê mirovan ji xwe re rewa bibînin û helal bikin, ya matmaytir ewe dema ev zilim û zorî dihembêza hikumetek/hikumetên nûhatî û ji xwe re dibêje/in pêşkeftîxwaz de pêktên.

Dema mirov bi wêrekî û bi wijdan bixawze destê xwe deyne ser birînê û karibe rastiyan bi lêvbike, gereke bêje her dû hikûmet hem ya Îraqê û hem jî ya Kurdistanê her yek bi coreyekê di kuştina şengalê de beşdar bûn, hikûmeta Îraqê bi bê berpirsiyarî nêzîk kêşeyên gel û olên xwe dibe vê yekê rê li ber hêzên îslamî yên tundrew û şofenîzim vekir da ku derbekê li êzidiyan xin, ji aliyekî hêzên Îslama siyasî li gorî baweriya xwe êzidiyan, kiristiyan û sabiyan kafir û ji rê derketî dibînin û dibêjin kuştina wan bi cî înana beşek ji erk û erkanên me yên olî ye, ji aliyê dî şofeniyên ereb dixwazin waneyeka displînê bidin ber wê civakê ya ku bûyî egerê erêkirina destûrê Iraqê, ew destûrê bo yekemîn car di dîroka komara Îraqê de, dan bi mafê fedraliya Kurdistanê dayi, dan pê dana mafên kurdan di qanûna bingehîn ya Îraqê de li ber hebûn û tinebûnê bûn, lê wekî her car êzidiyan bi hestê xwe yê netewî singê xwe da guleyên şofenîzim û terorîstan û ji destûr re gotin ERÊ, tenanet destûrê Îraqa federal bi ferqa dengên êzidiyan li Musil hat erê kirin û ya niha tê serê êzidiya jî baceya wê ERÊ ye.

Partiyên başûrê kurdistanê ev rastî baş dî û hest bi helwestê kurdên Êzidî kirin, zanî ku raste weke pêşiyên me gotî „Mirov ji dîn dibe lê ji xwîn nabe“. Ez bawer dikim ew lîste, partî yan alîyê mirov di hilbijartinan de deng dayê, pêwîste wî/ê ew maf hebe ku rexnê jî ji bo baştirbûna kar lê bigire û gereke ew jî bi dilekî fireh rexne û pêşniyarên hilbijêrên xwe qebûl bike, eger na wê berbijêr li gorî şêwazên demûkratiyê baweriya hilbijêrên xwe ji dest bidin.

Mixabin hikûmeta başûrê kurdistanê û di serî de PDK û PUK ê ji sala 2003 û vir ve nebişêweyek wekhev û yeksan kar û xebat ji deverên nû rizgarkirî re kirin, dakokîkirin li ser bi cî anîna xala 140 ji destûrê Îraqê ji deverekê bo ya dî rengê xwe yê taybet hebû û heye, gelek caran berpirsên kurdan ji mediya yê re daye xuyakirin ku ew ne ji bona petrola Kerkûkê dakokiyê li ser kurdistanîbûna wê dikin, lê mixabin kar û xebat berevajî van gotinan hatkirin, başe eger rast dibêjin çima wan li Kerkûk, Xaneqîn û Celewla û htd, endamê bolitbîroyên xwe yaxûd kesên payebilind damezirandine û bi şêweyek sîstematîk her serê seatê rewşê dişopînin û ew li wir xwedî biriyarin û bûdceyek vekirî jî li ber destaye. Lê mixabin li deverên zaroyên jinbavê rewş bi awayek dî ye, rêveberê Nahiyê, Qaymeqam û perpirsê liqê/melbendî xwe wekî Emê Gozê hesab dikin wisa difikirin her tişt di dest de ye lê nizanin ku ew neciyê biriyardanê ne, mixabin piraniya berpirsên PUK û PDK li deverên êzidiyan ne di şarezayi jîn û jiyara xelkê deverê ne, bo nimûne PDK li Şêxan kesek kiriye berpirs xwarina destê êzidiyan naxo, berpirsê liqa Şengal û çend hevalên wî navê wan di lîsteya îstixbarat û casûsiya rejîma Îraqê de aşkirabûne, ka vêca xwendevanê birêz ku eve bin serkêş û berpirsên deverên êzidiyan te divê rewş çawa be!!!

Ji hêla cografî ve her bostek axa welat taybetmendî û giringiya xwe heye, ji hêla neteweyî ve jî xwîna kurdan yeke û gereke gişt welatî ciyê rêz û qedirgirtinê bin, ji bilî pîvanên niştimanperweriyê gereke ti pîvanên dî nebin, her kesê pêgîriyê bi van pîvanan neke kî be bila bibe pêwîste bê lêpirsîn, me di bûyera Şêxanê de metirsiyek wek bûyera ku li Şengalê qewimî anî ziman lê hikûmetê guh nedayê û PDK ev gotin weke rexne li dijî xwe hesab kirin û sor û sor her kesê dengê xwe bilind kir jêre go tu li dijî serokê meyî û tu hevalê parta Baas û girêday filan û bêvanî, bûyera Şêxan derbas bû, ne ew tas û ne ew hemam, ne tenê lêpirsîn nekirin lê kesê dibin çavan de jî li ser xatira xatiran serbest hat berdan, kesên ew rûreşî kirîn her wekî ku wan Kurdistana mezin azadkirî iro xwe şanaz û mêr hesab dikin. Bûyera Behzanê (biborin şanogeriya Keçika Êzidî) me got hey hawar eve pîlane û gelî serok û rêberan di hawara zaroyên jinbavê werin, wan go na piştrast bin hûnin kurdên resen heya ku di nevbera kurdên resen û kurdên reben da bawerî windabûyi.

Hikûmeta herêma Kurdistanê, taybet PDK ê di mesela Kuştina Duwayê de xemsariyek mezin kir, ew kesê li wî çaxî navrêzik xwendibin û hest bi germiya ragihana li dijî ayînê êzidiyan kiribe, wê zanibe ka çend hikûmeta herêmê û berpirsên PDK ê bi şêweyek nedîrekt di bûyera şengalê de gunehbarin. Ez li wê bawerê me hem hikûmeta herêma Kurdistanê û hem jî PDK hest bi şermek mezin dikin ji ber ku dinya alem dizane Şengal perçeke ji Kurdistanê û ji boy cugrafiya Kurdistanê xwedî kûrayiyek dîrokiye û welatiyên wê bi sedan sale ji boy bersing girtina neyarên Kurd û Kurdistanê berdêlek mezin daye û didin. qeza Şengal nezîk 350 000 e, lê
giringiya wê ji boy hikûmeta Kurdistanê ne bi qasî giringiya gundek biçûke li devaera Kerkûkê, ku nifûsa wî ji 500 kesan kêmtire. Ev yek jî hem di şêweyê rêveberiya herêmî û hem jî di proje û programê paşerojê de xuya ye, heke hikûmeta Kurdistanê bixwaze dikare pir tiştan bike, başe ma damezirandina qaymeqamê qzayê, rêveberên nahiyan, rêveberên polîs û asayşê ji xala 140 ê re zehmetin û girêdayi serweriya Îraqê ne, yan kolana bîrekê û gihandina xiwarinê ji xelkê sivîl re. Berpirsên devera Şengal dibêjin em li ser hêrişek terorî çend roj berê hatibûn agehdarkirin, tenanet çend seat beriya hêrişê welatiyekî ev 4 erebeyên barhilgir û çend erebeyên dî û liv û tevgera çend mirovên xerîb di binê newala gir Ezîr de dîtibûn, û dema ku xwestî tiştê wî bi çavên xwe dîtî bi şêweyek kesayetî ji berpirsê liqa PDK ê re bêje zêrevanan nehiştiye ev welatî bikeve hundir û jêre gotine ku seyda yî razaye.


Başe çima seydayê razayi 500 zêrevan hebin û bi dehan erebe û tank zirîpoş wî biparêzin û belingazên gir Ezêr û Sîpa Şêxidrê ku nifûsa wan zêdey 20 000 kesa ye 50 polîs nebin wan biparêzin, başe ma hebûna pêşmergeyên partiyan li deverê tenê bo parastina bejin û bala berpirsa ye, yan gereke pêşmerge ser û malê welatiyan biparêze, li gişt cîhanê wateya berpirsiyê xizmetkariye mixabin tenê li welatê me wate ya berpirsiyariyê dizîkirin û gendelî ye, ji ber vê ye ku iro em dibînin li Kurdistanê bêşermane gendeliyek mezin heye, gendeliya li Kurdistanê û milmlana partayetiya berteng 99,99% dê xolîseriyek misoger bi xwe re bîne. Ez ji vê xemsariya hikûmeta Kurdistanê sebaret Şengalê di nava fikarek mezin de me, ez ji pîlana kirîn û firotinek bi qirêj ditirsim, wate Şengal bibe qurban, berdêl û pêgihorka Kurdistanîbûna deverek din !!!

Çavê her kesî lê ye ka dê hikûmeta Kurdistanê piştî karesata Şengal bi merema rê li bergirtina van core bûyeran çi pêngavan pavêje, li gor dîtina min beşekî giring ji xalên çareseriyê evin:

1- Gereke hikûmeta Kurdistanê cidîbûna xwe li ser mesela kurdistanîbûna axa şengalê ragihîne, kurdbûn û Kurdistanîbûna êzidiyan gereke ne tenê di warê gotinan de bimîne.

2- Heke raste hikûmeta Kurdistanê di mesela vegera Şengalê û xizmetgîzariya we de cidî ye, lê ev hewildan wekî ew dibêjin ji bal DYA ê û hikûmeta navendî ve tên astengkirin, gelek şêwazên dî hene hikûmeta Kurdistanê dikare bike, bo nimûne dikare bi hêcete encamdana hijmarek projeyên bazirganî yaxûd mirvayetî û xizmetgûzarî bi navê çendîn kampaniyayên prîvat xizmeta welatiyên xwe bike û wan ji rapirsa di xala 140 de amade bike.

3- Bi merema vegerandina baweriyê, pêwîste lêpirsîn bi sercem berpirsên hikûmetê û yên partiyên devera Şêxan, Behzan û Şengal re bê kirin, di serî de pêwîste kadirên PDK û PUK derkevin pêşberî dadgehê, pêwîste ev lêpirsîn ne bi şêweyek şanogerî be, pêwîste gunehbar bi pêşêlkirina serweriya netweyî û têkdana rewşa asayişa herêma Kurdistanê û gendelîyê bên tawanbarkirin.

4- Kêmkirina dûberekiyê û kizkirina milmilana bê wate di nav rêzên welatiyan de, ev pêngav jî gereke ji bal PDK û PUK bê havêtin. Mixabin di eniya nakokiyên navxoyî de kurdan gelek qurbanî dan û ji bilî malwêraniyê ti encam jê derneketin.

5- Bi hêzkirina fikra neteweyî û mirovayetî baştirîn dermane, ji ber ku çendîn ev fikir pêş de here ew qas wê fikirê olî û olperistiya fenadik û radîkal paş de veger. Iro ji me re nedîn lê welatperwerî û prensîpên mafê mirovan giringin.

6- Kirîn û firotina endam û kadiroyan bila bes be, şermek mezine iro bazarê vê gendeliyê bi hêz bû ye, xwe firoş jî mirovên xweperist û bêxêrin gereke di civakê de riswa û şermezarbin.

7- Ew kesên ku navên wan di lîsteyên caş û sîxuriyê de hatine gereke bi zûtirîn dem derkevin pêşberî mehkemek taybet, ne dûre pêwendîya hind kesan bi teroristan re hebin, gereke ev kes pleyên bilind û berpirsiyariyê wernegirin.

8- Gereke Perlemanê Kurdistanê Roja 14 Tebaxê wekî roja li dijî terorê bi biriyarek resmî ragihîne û her sal salroja karesata Şengal bi kor û semînaran bê li bîranîn, gereke Êzidî jî vê rojê ji xwe re weke roja cangoriyan bizanin.

9- Pêwîste Êzidî vê karesatê ji xwe re bikin palpişt û tifaqa xwe çêkin û hewil bidin vê komkujiyê weke derbeyekê li dijî nifşê êzidiyan li Kurdistan, Îraq û cîhanê bidin qebûlkirin.

10- Avakirina gundên devera Şengal bi şêweyek moderin û pêşkêşkirina harîkariya domdirêj ji nişteciyên deverê re.

11- Çekkirina xelkê deverê ji bal hikûmeta Îraqê ve, gereke li Bexda hikûmeta Kurdistanê di vî warî de gavan pavêje, eger hikûmeta Bexda nekir gereke hikûmeta Kurdistanê bi merema parastina ser û samanê welatiyên xwe destpêşxeriyê bike.

12- Bi her behayekî be bila bibe gereke pirek ji harîkariya locistîk re li ser ava Fişxabûr bê ava kirin û eve ji boy kurdistanîbûna Şengalê weke reha xwînê ye.

Berlin, 22.08.007