BABA TAHÊRÊ TAZÎ

 Ferîd Xan

   (*)Îlahî biçim cem kê biçim cem kê

Ez ku bê dest û pa me biçim cem kê

Ji herkesî biqewirim tême cem te

Ku ji te jî biqewirim biçim cem kê

1.

Nehêle, bila neyê cem te ey Îlahî!

Destên wî ji derdan, lingên wî ji êşkêşanê tên. Ew Tahirê huzna dil e. Bê dest û pa ketiye ser rêya hatinê. Bêrîkên rihê wî û bêrîkên wesleyê wî tije keçên girînêne. Ew bi lêvgezkirinek şermîn û bi gicirandinek diranan, ji hemû baweriyên xwe qetyaye. Jar û perîşanê afirandina te ye! Te ew afirand û jê re got “Sebûrîke, sebûrî” wî jî ax û xwelî li serê xwe kir û sebûrî kir. Niha dixwaze serê xwe ji wê xwelîliseriya sebûriya ku te dabûyê derîne û bê cem te.

Nehêle, bila neyê cem te ey Îlahî!

Çavên wî ji nêrînên korbûyî, dilê wî ji parsekiya evînê tê. Famkorî û nesekana dil aqilê wî şerpeze kiriye. Di nava êşê de xwe ji xwe didize û berbi tariyên te ve tê. Divê tu baş bizanîbî ku şevên wî ji şevên te reştirin. Di şevên te de bi mîlyonan mirov tilhoçkan didin xwe û digerin, di şevên wî de jî cin û jin bêsekan tenêbûna wî avdidin. Niha kesên ku wî nasdikin hemû li cem wî ne, lê ew li cem ti kesî nîne. Bav li cem e ew li cem bav nîne, dê li cem e ew li cem dê nîne ...li cem heval nîne, li cem yarê nîne, li cem sebrê nîne, li cem xwe nîne.... Dilê wî ew bê dest û pa hiştiye û qewirandiye; Ji dê, bav, heval û yarê qewirandiye, ji peyvê, ji baweriyê û ji hêviyên cîhanî qewirandiye... Niha dixwaze xwe ji van qewirandinan hilde û bê cem te.

Nehêle, bila neyê cem te ey Îlahî!

Eger bi ya te nekir û hat cem te, tu jî wî biqewirîne û bihêle ku bila di qewirandina te û qewirandina herkesî de peyvên êşên xwe bizê.

Bela wek remzekê ji bejna te ye

Mecnûnî qismek ji sewdaya te ye

Gumana min ev e ku xaliqê te

Veşartî di temaşa te de ye

 2.

Waye te çav berdaye yara wî ey Îlahî!

Bela xwe jê veke! Şair, îca şairên evîndar çavsor û bêtirs in. Ku dest û çav dirêjî yara wan be ewê qiyametê rabikin. Jixwe waye te “bela wek remzekê ji bejna” yara wî dayê, êdî bela xwe jî bi ser de nedê. Ma tu nabînî ku waye ew ji sewda yarê qismek mecnûn bûye. Tu bi xwe jî dizanî ku mecnûniya evînê dikare bi destên tazî biçe ser gurê birçî, dikare bi lepên xwe hirçê ji hirçbûnê derîne û dikare Gayê Ezmên zeft bike û ser û guh lê biwerimîne. Tu şahid î, ku mirovên evîndar hesûd in. Şairên evîndar jî him hesûd him jî hestreş in. Bela Baba Tahirê hesûd û hestreş neke derê xwe. Binhêre, waye li sedemên dijminiya te û li sedemên dînbûnê digere.

Gumandare ku te çav berdaye yara wî ey Îlahî!

Bela xwe jê veke! Bihêle ku bila qûl ji rindbûna qûl fêde bike. Bihêle ku bila mirovên te ji hev hez bikin û di agirê hev de beşewitin. Ma çaxa te zanîbû ku rindbûna zêde bela ye, te çima wê keçikê ewqas rana afirand; ku niha tu bixwe jî "Veşartî di temaşeya wê de yî?" Ma tu dilê evîndaran naxwînî? Ma tu nizanî ku evîndar dema çavên dil bi evînê korbikin, êdî li bavê yara xwe jî bi gumanbarî mêzedikin? Erê Xaliqê yara wî tu yî, jixwe ji ber vê yekê divê niha tu wan awirên xwe yên ensest ji ser yara wî rabikî! Weke tu jî pê dizanî ku ew “Kafirê Lalê” ye. Eger ku tu naxwazî ew bibe Kafirê te jî, divê tu xwe ji wan temaşeyên veşartî dûr bixînî!

Lewra ew gumanbare ku te çav berdaye yara wî ey Îlahî!

Bela xwe jê veke!  

Nizanim kê ez tazî û Uryan kirime

Ez ku cellad im, kê ez bê can kirime

Xencerê bidin ez sîng biçirînim

Da ku bibînim eşqê çi bi can kiriye

 3.

Keçekê te ew tazî û Uryan kiriye ey Îlahî!

Potên wî û baweriyên wî jê deraniye. Hukmên te yên ku li ser wî bûn, jê revandiye. Wî ji qûltiya te derxistiye û kiriye bin hukmê xwe. Baba Tahêrê ku demek bi eşq û agirê te dişewitî, niha agirê te vemirandiye û revyaye. Êdî ew bi agirê evînê, di dojeha keçek te de dişewite. Îman jê çûye, cinên keçikê xwe berdane canê wî. Raman jê çûye, nazên keçikê xwe dane dilê wî. Lê niha ew xwe mîna kujer û celladek jî dihesibîne. Lewra wî bengîniya xwe ya bi te re kuşt, wî agirê te di dilê xwe de vemirand û bû celladê baweriyên xwe.

Lê keçek te jî ew bê can kiriye ey Îlahî!

Hêzên wî û biryarên wî jê girtine. Dewsa hukmên te bi hukmên xwe, dewsa agirê te bi agirê xwe û dewsa evîna te bi evîna xwe dagirtiye. Keça te jî wek te baqile, xwe nîşanî wî nade. Ketiye dilê wî û bê ku were zeftkirin hespê xwe yê şeyda di axa dilê wî de dibezîne. Feqîrê Baba Tahir ku beriya niha gayê te yê dîn di dilê wî de zeviyên baweriyê cot dikir û wî direhiland, niha jî, ji ber beza vê hespê şeyda yê keça te direhile. Dema hesp bisekine, bê can, dema hesp bibeze direhile. Niha ew bixwe jî nizane bê ev çi halan û talane di bin sînga wî de... û ew bixwe jî nizane bê ka "Eshqê çi bi can kiriye"

Lewma jî, ew ji me xencerê dixwaze ey Îlahî!  

Niha kîjan ji me xencerê bide wî ew xayîn e û kîjan ji me xencerê bide wî ew qehremane jî. Çimkî yê ku xencerê bide wî dibe kujerê wî û yê ku xencerê bide wî di heman demê de jê re dibe alîkar ku ew û em dilê wî jî bibînin; ku "Eşqê çi bi can kiriye." Lewma jî niha divê yek ji nava me him xayîntiyê him jî qehremaniyê bipejirîne û xencerek bide destê Baba Tahir; Xencera ku wêraniya gayê evînê raberî çav bike!  

Biçim ez ji vê alemê bi der çim

Biçim ji Çîn û Maçînê dûrtir çim

Ezê ji dildarê re peyxankê bişînim

Ku “ger dûrî xweş e ezê dûrtir çim”

4.

Biçe û neyê kafirê ji kafiran... biçe û neyê!

Sibat 2004/Hagen

 (*)Ji Lorî Wergera çarînên Baba Tahirê Uryan; Sabah Kara

HEVGIRTINA REWŞENBÎRÊN KURDÊN ROJAVA LI DERVE